Papiergeld, bankbiljetten en muntbiljetten

Plaats hier berichten over bankbiljetten in het algemeen. Bijvoorbeeld over fabricage, literatuur, levensduur, materialen, etc.
hierm
Donateur
Donateur
Berichten: 878
Lid geworden op: 20 dec 2010, 21:59
Locatie: Nieuwegein

Papiergeld, bankbiljetten en muntbiljetten

Bericht door hierm » 11 sep 2011, 19:21

Gible (Daniel) heeft besloten zijn Coins for All magazine in de ijskast te zetten. Nu had ik al 2 verhalen op mijn computer staan die volgens mij daar geschikt voor zouden zijn.
Deze verhalen heb ik gemaakt , mede omdat ik naast de munten ook zeer geinteresseerd ben in geschiedenis. Hier volgt mijn eerste stukje over papiergeld, bank en muntbiljetten

Bron is Wikipedia

Papiergeld is een niet op naam gesteld waardepapier met een vaste, niet te wijzigen nominale waarde dat uitgegeven wordt door een centrale bank of een overheid.
Van oudsher vertegenwoordigde papiergeld, direct of indirect, een vaste hoeveelheid goud of een andere commodity (=heeft betrekking op grondstoffen en bulkgoederen). Wanneer papiergeld alleen een hoeveelheid bankkapitaal vertegenwoordigt zonder onderliggende commodity, zoals vandaag de dag meestal het geval is, is er sprake van fiduciair geld.. Fiduciair geld is geld dat zijn waarde niet ontleent aan de materie waaruit het gemaakt is of die het vertegenwoordigt (zoals gouden en zilveren munten), maar aan het vertrouwen dat er goederen en diensten mee gekocht kunnen worden. De nominale waarde berust dus niet op een bepaald gewicht en gehalte van edelmetaal maar op het vertrouwen dat de economische actoren stellen in de waarde van de munteenheid. Het woord fiduciair is afgeleid van het Latijnse woord voor vertrouwen.

Papiergeld werd voor het eerst gebruikt in de 14e eeuw in China. Het is mogelijk dat het op beperkte schaal ook al in de 7e eeuw daar in zwang was.
Sinds de oprichting van de Nederlandsche Bank in 1814 zijn er in Nederland twee soorten papiergeld te onderscheiden: bankbiljetten en muntbiljetten.
Bankbiljetten werden tot 2001 uitgegeven door de Nederlandsche Bank en vanaf dat jaar door de Europese Centrale Bank en zijn bedoeld voor het dagelijkse betalingsverkeer. Muntbiljetten worden niet uitgegeven door de centrale bank maar door het ministerie van financiën. De uitgifte van muntbiljetten gebeurt alleen in uitzonderlijke omstandigheden, bijvoorbeeld als er onvoldoende metaal beschikbaar is om munten te slaan.

Een bankbiljet is papiergeld dat wordt uitgegeven door een bank.
Het eerste bankbiljet werd in 1661 door Bank van Stockholm in Zweden in omloop gebracht. Een gedrukt bankbiljet van de Bank of England met een waarde van £555 werd in 1699 uitgegeven.
Van de nog in omloop zijnde bankbiljetten zijn die van $10 000 van de United States Federal Reserve Bank de hoogste in waarde. Het laagste in waarde zijn de Braziliaanse bankbiljetten van één cruzeiro, die een nominale waarde hebben (1975) van iets meer dan een tiende cent. Banken maken soms biljetten van zeer hoge en zeer lage waarde voor hun eigen verrekensysteem; deze biljetten worden nooit in omloop gebracht. De Bank of England heeft bijvoorbeeld wel gebruikgemaakt van bankbiljetten van £1 000 000 en van 1 penny. De Nederlandsche Bank heeft in 1914 biljetten van 5000, 10 000, 25 000 en 50 000 gulden gebruikt, die alleen voor verrekening tussen banken bedoeld waren. Deze zogenoemde bankiersbiljetten waren dan ook voorzien van een opdruk "Alleen in rekening betaalbaar".
Het biljet met de hoogste waarde dat ooit werd gedrukt is de Hongaarse 1 triljard Pengő (21 nullen) uit 1946, die echter nooit in omloop kwam (het biljet van 100 triljoen wel). Het biljet met de hoogste waarde in omloop was waarschijnlijk het Amerikaanse biljet van 100 000 dollar, dat begin 20e eeuw alleen als goudstandaard werd uitgegeven. Er bestaat geen biljet van 100 000 euro, wel gaf Oostenrijk in 2004 een herdenkingsmunt van 100 000 euro uit.
Een bankbiljet (dat wil zeggen, het papier en de drukinkt) is en blijft meestal eigendom van de uitgevende bank. De nominale waarde is eigendom van de houder. Het biljet is aan de houder in bruikleen verstrekt om als drager van de nominale waarde te dienen.

Muntbiljetten zijn papieren biljetten die in plaats van munten door de staat worden uitgegeven als wettig betaalmiddel.
In Nederland werden in 1846 muntbiljetten geïntroduceerd. Later werden muntbiljetten gebruikt om staatsleningen af te lossen. Daardoor lukte het niet de muntbiljetten uit de circulatie te halen. In 1904 werd deze schuld door De Nederlandsche Bank overgenomen, waarna de muntbiljetten werden ingetrokken.
Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd het zilveren muntgeld op grote schaal gehamsterd, en de regering werd gedwongen muntbiljetten uit te geven. Om niet te herinneren aan de muntbiljetten die juist tien jaar daarvoor eindelijk waren ingetrokken, werden zij zilverbons genoemd. Ze werden uitgegeven in coupures van 1, 2½ en 5 gulden. De coupure van 5 gulden werd vrij snel weer uit roulatie genomen: een zilveren munt van 5 gulden had nooit bestaan, en het publiek bleek daarom niet veel vertrouwen te hebben in deze coupure.
Na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog werden in Nederlands-Indië, dat toen van het moederland was afgesneden, muntbiljetten uitgebracht vanwege een tekort aan zilvergeld. Deze biljetten toonden, ten behoeve van de veelal ongeletterde bevolking, een afbeelding van de munt die door het biljet werd vervangen.
Tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog werden opnieuw muntbiljetten geïntroduceerd, met een nominale waarde van 1 en 2½ gulden. Dit hield verband met de geldsanering, waardoor kleingeld, vooral het zilvergeld, werd opgepot.
Wie wat bewaart (of verzamelt) , heeft wat

Gebruikersavatar
Martin
Senior lid
Senior lid
Berichten: 713
Lid geworden op: 20 feb 2011, 12:38
Locatie: Limbabwe

Re: Papiergeld, bankbiljetten en muntbiljetten

Bericht door Martin » 11 sep 2011, 22:45

Het had een prachtig Magazine kunnen worden...
Dank je voor deze mooie bijdrage(n) :thumb up:

Marvin
Geld maakt niet gelukkig, munten wel.

hierm
Donateur
Donateur
Berichten: 878
Lid geworden op: 20 dec 2010, 21:59
Locatie: Nieuwegein

Re: Papiergeld, bankbiljetten en muntbiljetten

Bericht door hierm » 12 sep 2011, 19:03

Bedankt Patrick en Gerardo, ben blij met jullie aanvulling
Patrick : zilverbons wordt wel genoemd in mijn verhaal, de andere biljetten niet.
De genoemde biljetten zijn uitgegeven onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse Bank, de particulier, gemeetelijk en provinciaal (nood) biljetten zijn dat niet.
Wie wat bewaart (of verzamelt) , heeft wat

hierm
Donateur
Donateur
Berichten: 878
Lid geworden op: 20 dec 2010, 21:59
Locatie: Nieuwegein

Re: Papiergeld, bankbiljetten en muntbiljetten

Bericht door hierm » 12 sep 2011, 19:42

patrickp.nl schreef:Kun je me nu ook vertellen waar geld gedrukt opTyvek of andere polymeer-substraten thuis horen (plastic ipv papier) :lollig:
Deze horen thuis onder bankbiljetten, alleen bij mijn weten heeft de Nederlandse bank deze (nog) niet uitgegeven.
Wie wat bewaart (of verzamelt) , heeft wat

Terug naar “Bankbiljetten algemeen”